Σκληροί αγώνες σε Ισπανία και Ιταλία

Του Πάνου Πέτρου

Ο τελευταίος σταθμός της αντίστασης στην πανευρωπαϊκή λιτότητα ήταν στην Ισπανία. Οι εργαζόμενοι στις δημόσιες μεταφορές αντιστέκονται στη μείωση των μισθών τους κατά 5%. Η συμμετοχή στην απεργία ήταν καθολική, με συνδικαλιστές να δηλώνουν ότι στις απεργιακές φρουρές «κανένας εργαζόμενος δε χρειαζόταν εξηγήσεις για να συμμετέχει στην απεργία». Τα ΜΜΕ ακινητοποιήθηκαν για 4 μέρες, ενώ ούτε το (προβλεπόμενο στην Ισπανία) προσωπικό ασφαλείας δεν δούλεψε. Αυτή η δύναμη της απεργίας προκάλεσε χυδαίες επιθέσεις από τα ΜΜΕ και την κυβέρνηση, που έφτασε να απειλήσει ότι θα εξετάσει τους φακέλους των εργαζόμενων που δεν εμφανίστηκαν για να εργαστούν ως προσωπικό ασφαλείας. «Το δικαίωμα στην απεργία είναι σεβαστό, αρκεί να εξασφαλίζεται η… μεταφορά του κοινού» ήταν η γραμμή των από πάνω.

Η απεργία στις μεταφορές έγινε εφικτή και είχε τέτοια επιτυχία, επειδή οργανώθηκαν συνελεύσεις και δόθηκε η ευκαιρία στη βάση των σωματείων να εκφραστεί. Στις μεταφορές φάνηκε η διάθεση που υπάρχει σε όλη την ισπανική εργατική τάξη να παλέψει. Μια διάθεση την οποία κρατούν στον «πάγο» οι ηγεσίες των συνομοσπονδιών UGT και CCOO. Οι ηγεσίες των συνομοσπονδιών, ακόμα και μετά την προκήρυξη γενικής απεργίας στις 29 Σεπτέμβρη, δεν διστάζουν να την ονομάζουν «ό,τι χειρότερο μπορεί να συμβεί στη χώρα» και να συνεχίζουν να επικαλούνται την κοινωνική ειρήνη.

Η στάση αυτή πάντως δεν έχει αποφέρει απολύτως τίποτα στους εργαζόμενους, αντίθετα έχει αφήσει τον Θαπατέρο να περνά από τη μία επίθεση στην άλλη, αποδεικνύοντας ότι ο δρόμος της «υπευθυνότητας μέσα στην κρίση» δεν πρόκειται να φέρει κανένα απολύτως αποτέλεσμα για τους από κάτω...

Η μάχη
του Πομιλιάνο
Στην Ιταλία, η διαμάχη για το μέλλον της μονάδας της FIAT στο Πομιλιάνο δεν έχει λήξει. Η διοίκηση της εταιρείας απαίτησε από τους εργαζόμενους να υπογράψουν την κατάργηση κάθε συνδικαλιστικού δικαιώματος και κάθε προστασίας από την εργατική νομοθεσία, προκειμένου να γίνει εκεί η παραγωγή του νέου Πάντα και όχι στην μονάδα της στην Πολωνία.
Τη συμφωνία υπέγραψαν όλα τα συνδικάτα, εκτός από το FIOM και τo συνδικάτο βάσης Slai-COBAS. Μετά από αυτή την εξέλιξη, η εταιρεία οργάνωσε εσωτερικό δημοψήφισμα. Εκεί το «ναι» επικράτησε με 63%. Η πρώτη ανάγνωση δείχνει μια πικρή ήττα. Σίγουρα ο χυδαίος εκβιασμός της FIAT και το ότι έγινε δεκτός πλειοψηφικά είναι δείγματα της άγριας περιόδου που ζούμε.

Όμως το αποτέλεσμα ήταν μια –έστω μικρή– επιτυχία του FIOM και των COBAS. Αυτό το 37%, που φώναξε «Δεν υπογράφω!», ήταν ανέλπιστο και κρίσιμο. Υπέρ του «ναι» οργανώθηκε μια συντονισμένη εκστρατεία από τη διοίκηση μέσα στο εργοστάσιο, από όλα τα τοπικά ΜΜΕ, τους τοπικούς άρχοντες, τις υπόλοιπες συνδικαλιστικές ηγεσίες που είχαν υπογράψει. Οι συνδικαλιστές του FIOM και των COBAS αρκετές φορές συνάντησαν τις πύλες της μονάδας κλειδωμένες από τη διοίκηση για να μην πλησιάσουν. Και σε όλα αυτά να προστίθεται ο φόβος της (σαρωτικής στο Νότο) ανεργίας. «Ή στη FIAT ή στην Καμόρα» είναι η επιλογή, όπως δήλωσε ένας εργαζόμενος. Ακόμα και η CGIL στήριξε με μισή καρδιά την επιλογή του FIOM να συγκρουστεί, χαρίζοντας μεν επίσημη υποστήριξη, αλλά με δηλώσεις περί «λάθους» και «επικίνδυνης στάσης».

Η σημασία του 37% δεν φαίνεται μόνο από τις δυσκολίες που είχε να αντιμετωπίσει, αλλά και από τις αντιδράσεις της FIAT. Οι εκπρόσωποι της εταιρείας δεν έκρυβαν ότι περίμεναν το «ναι» να συγκεντρώσει 85%. Το χρειάζονταν άλλωστε για να προχωρήσουν ανεμπόδιστα στην εφαρμογή του σχεδίου τους και για να στείλουν σκληρό μήνυμα στα πιο μαχητικά, συνδικαλισμένα εργοστάσια του Βορρά. Σήμερα, ο διευθυντής Μαρκιόνι δηλώνει πως είναι πρόθυμος να το ξανασυζητήσει, ενώ οι νεοφιλελεύθεροι «αναλυτές» δεν κρύβουν την ανησυχία και την απογοήτευσή τους για το αποτέλεσμα.

Μια είδηση με ιδιαίτερη σημασία ήταν το γράμμα των Πολωνών εργατών στους εργάτες του Πομιλιάνο, που τους καλούσε να αντισταθούν και υποσχόταν πως και εκείνοι από δω και πέρα θα παλέψουν. Μετά την καθολική συμμετοχή των μεταλλεργατών στη γενική απεργία της 25 Ιούνη, το FIOM οργάνωσε επιτυχημένες απεργίες συμπαράστασης σε όλες τις μονάδες της FIAT. Το μέτωπο είναι ανοιχτό και θα χρειαστεί σοβαρή κλιμάκωση του αγώνα, αλλά η πρώτη σημαντική προσπάθεια των καπιταλιστών να λυγίσουν τον εργοστασιακό συνδικαλισμό (το Πομιλιάνο είναι «πιλότος» για τις εργασιακές σχέσεις παντού) βούλιαξε. 

29 Σεπτέμβρη: Να γίνει πραγματική πανευρωπαϊκή απεργία

Οι μάχες αυτές δείχνουν ότι η κατάσταση είναι τόσο εκρηκτική, που «τροφοδοτεί» αγώνες μέσα σε μια παραδοσιακά ήσυχη περίοδο. Αυτή η πραγματικότητα, σε συνδυασμό με τον απεργιακό Ιούνη που χτύπησε την Ιταλία, την Πορτογαλία, την Ισπανία, τη Γαλλία, τη Ρουμανία, προειδοποιεί για ένα θερμό φθινόπωρο.

Σημαντικό ρόλο για την ανάπτυξη της αντίστασης μπορεί να παίξει η 29 Σεπτέμβρη, ημέρα πανευρωπαϊκής απεργίας. Η επιτυχία της όχι μόνο θα στείλει το αναγκαίο μήνυμα κοινού αγώνα, αλλά μπορεί και να εμπνεύσει με τη δύναμή της τους εργαζόμενους σε κάθε χώρα που δίνουν σκληρούς αγώνες.

Η απεργία παραμένει ανοιχτό στοίχημα για το εργατικό κίνημα και την Αριστερά. Ανάλογες πρωτοβουλίες στο παρελθόν εκφυλίστηκαν γρήγορα από την ηγεσία της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας σε συμβολικές διαδηλώσεις κάποιων χιλιάδων στις Βρυξέλλες. Στις σημερινές συνθήκες, η πανευρωπαϊκή διάσταση είναι πραγματική και κρίσιμη και οι συμβολικές κινήσεις δεν αρκούν. Είναι κρίσιμο, για να σταλεί το αναγκαίο μήνυμα αγώνα, η 29 Σεπτέμβρη να γίνει πραγματική πανευρωπαϊκή απεργία. Αυτό απαιτεί να κηρυχθούν γενικές απεργίες από τις συνομοσπονδίες σε κάθε χώρα. Και αυτές δεν πρέπει να αφεθούν στα χέρια των ηγεσιών. Κάθε γενική απεργία έχει γίνει καθαρό πια πως, για να πετύχει, χρειάζεται να γίνει υπόθεση της βάσης των συνδικάτων και της Αριστεράς. Στις 29 Σεπτέμβρη, που περισσότερο από κάθε προηγούμενη φορά τα μάτια των εργατών σε όλη την Ευρώπη θα είναι στις άλλες χώρες, που περισσότερο από κάθε άλλη φορά η επιτυχία μιας απεργίας θα προσθέσει πολύτιμες δυνάμεις στον κοινό αγώνα, έχουμε διπλό λόγο να κινηθούμε για την επιτυχία της.

Η Αριστερά, πέρα από τα καθήκοντα της οργάνωσης της απεργίας, είναι η δύναμη που πρέπει να εκφράσει πολιτικά την πανευρωπαϊκή διάσταση του αγώνα εκείνη την ημέρα. Να δώσει στην 29 Σεπτέμβρη το διεθνιστικό περιεχόμενο που της αξίζει, να προβάλει την ανάγκη κοινής αριστερής ριζοσπαστικής απάντησης στην ΕΕ και τις Συνθήκες της, να αξιοποιήσει αυτή τη μέρα σαν σκαλοπάτι για το στόχο του πανευρωπαϊκού συντονισμού, τόσο των εργατικών κινημάτων, όσο και των δυνάμεων της Αριστεράς.